Ruimte maken

Over doen waar jij als hulpverlener blij van wordt

Wanneer maak jij als hulpverlener ruimte voor jezelf?

Op het moment dat je hard hebt gewerkt, je het grootste gedeelte van je to do list hebt afgewerkt?

Of op het moment dat jij er aan toe bent? en je jezelf en je cliënten de beste versie van jou gunt.

Ruimte maken kan in het klein en in het groot

Je kunt uitkomen voor je mening, je grens aangeven door nee te zeggen waardoor je ruimte maakt voor dat waar je ja tegen zegt. Je kunt het jezelf gunnen een leven te leiden dat bij jou past en ruimte maken voor de dingen waar jij blij van wordt. En je kunt in je werk ruimte maken en de voorwaarden voor jezelf creëren waardoor jij het beste van jezelf kunt geven.

Ruimte maken vraagt zelfkennis. Je weet wat je nodig hebt, wat goed werkt voor jou en wat niet en wat je dus wil beperken tot het hoogstnoodzakelijke of alleen met voldoende afwisseling.

Ten tijden van veel druk door bijvoorbeeld een hoge caseload met zware zaken, veel verschillende taken, administratie of verslaglegging is ruimte maken voor jezelf als hulpverlener natuurlijk nóg belangrijker. Ruimte maken voor ontladen en opladen gedurende je je dag is essentieel. Weten hoe dit voor jou werkt dus ook.

Begin klein

Als je, zoals ik was, niet gewend of geleerd hebt om jezelf ruimte en tijd te gunnen is het handig om klein te beginnen. Het niveau schaamteloos doen wat goed voor je is komt later ;-). Een handig begin is kijken naar hoe je in het klein kan oefenen met het jezelf gunnen een onderdeel van je werk meer op jouw manier te doen. Dit kan op verschillende gebieden. Kijk bijvoorbeeld naar: wanneer lukt het je om te oefenen met nee zeggen? Of op welke ochtend kun je ‘tussentijd’ inplannen tussen twee afspraken? Of welk overleg kun je buiten plannen? Of nog kleiner: in welk gesprek of overleg ga je oefenen met stiltes zodat je je kort op je adembeweging en voeten op de grond kunt richten? Zo kun je gaan ervaren dat er binnen de omstandigheden die er zijn áltijd ruimte is om het voor jezelf zo optimaal mogelijk te maken. Zo gun je jezelf ruimte.

Werk je in een kantoortuin..? Kijk waar het licht is, waar het zonlicht of de frisse lucht binnen komt, waar de kant is met aan niet álle zijdes collega’s, welke stoel het lekkerst zit en ga daar zitten. Zou een kussentje in je rug lekker zijn? Neem mee! Mag jij van jezelf vóór een lastig telefoontje even lekker naar buiten, iets lekkers halen, je collega vragen naar haar weekendje weg? Doen!

Het mag echt leuk zijn

Een schop onder je kont om routine op te bouwen in bijvoorbeeld een frisse neus halen tussendoor, ontspannen of pauze nemen is ook een optie. Je zet dan in op het verbinden met het resultaat na afloop, iedereen voelt zich goed nadát je gesport hebt of een frisse neus heeft gehaald. Het is een goed begin. Ik pleit er echter voor dat ruimte maken voor jezelf ook nog een stuk leuker en lichter mag én dat het zinnig is te kijken naar wat jou helpt om het jezelf te gunnen om het schaamteloos goed te hebben op je werk! Hiermee doe je namelijk bij lange na niet alleen jezelf een gunst.

Er is een verschil tussen ruimte maken voor wat goed voor je is en ruimte maken voor wat goed voor JOU is.

Wat kan je hierbij helpen? Tips om ruimte te maken, op jóuw manier

  1. Gunfactor

Jouw behoeftes als professional zijn essentieel. Alleen als deze voldoende door jou worden erkend heb je de ruimte om goed, en zonder vertroebeling van eigen zaken, te luisteren naar je cliënt. Vanuit eigen balans maak je gemakkelijk het onderscheid tussen jezelf en de cliënt. Je weet wanneer jij iets kunt aanreiken en wanneer het voldoende is, wanneer je je kunt terugtrekken en je cliënt aan zet is. Je bent dus in staat om de verwachtingen rond jouw rol en verantwoordelijkheden goed te managen. Je hebt regie.

Kortom begin met ruimte maken door jezelf het goede toe te wensen. Je accepteert dat je niet overal invloed op hebt, ook jij een mens bent met sterke kanten en beperkingen en dat je doet wat je kunt. Je weet dat wanneer jij op tijd jezelf gunt om even stil te staan bij jouw behoeftes je het beste kunt blijven geven.

  1. Herkennen van signalen en jouw ritme

Om ruimte te kunnen maken voor jezelf is tijd nodig om contact te maken met wat je ruimte geeft. Je zult dus tijd moeten maken om te luisteren en experimenteren. Om jouw manier van ontladen en opladen te personaliseren. Jezelf serieus te nemen. Om de signalen op te merken van je lichaam of je omgeving die aangeven dat je je energie of balans moet herstellen én wat je energie gééft, blij maakt, moed of steun geeft.

  • Vraag jezelf gedurende je werkdag 3 per dag: hoe is het nu met mijn energie? Waar merk ik dat aan? Let op je lichaam, hartslag, adembeweging, creativiteit, helderheid, gemoed: heb je zin om het volgende aan te pakken of kijk je uit naar het eind van je werkdag?
  • Wat ging hier aan vooraf? Wat is de belangrijkste oorzaak?

Zo zet je in op opmerken wat je energie geeft en kost. Je krijgt hiermee zicht op hoe dit voor jou gedurende de dag verschilt (ieder heeft zijn eigen ritme) en welke factoren meespelen. Welke activiteiten je bijvoorbeeld kunt inzetten om je energie te verhogen of welke uitdagende taak je wanneer kunt aanpakken omdat je je dan opgeladen voelt.

  1. Opmerken wanneer het knelt

Wanneer je erg verweven bent met een bepaald doel of resultaat blijft er minder ruimte over om in contact te blijven met je energiepeil. Het gaat knellen en je schuurt eerder tegen een grens. Je kan je bijvoorbeeld hebben verbonden met het afmaken van een verslag, het inzicht of resultaat bij je cliënt, je best doen, nuttig zijn etc. Allemaal op zichzelf niks mis mee. Het wordt pas lastig als ze in de weg komen van ruimte voor jouw basisbehoeftes om goed te kunnen functioneren of het natuurlijk verloop van de situatie. Een belangrijk doel of grote motivatie vraagt dus om extra alertheid. Zodra je opmerkt dat het knelt kun je ruimte creëren door even afstand te nemen en je opnieuw te beseffen dat jij niet je gewenste resultaat bent, en dat jouw bestaansrecht er niet van af hangt 😊

Stel jezelf de vragen:

  • Gezien de situatie waar ik voor sta; wat heb ik nu nodig?
  • Wat kan ik mezelf geven? Of vragen van anderen/ collega’s? een adempauze, frisse lucht, beweging, advies, het even niet weten, stilte, iets te eten, thee, tijd om er over na te denken, het plannen van een nieuwe afspraak?
  1. Herhaling

Hoe vaker je ruimte maakt, hoe bedrevener je er in zult worden, hoe makkelijker je jezelf ruimte zult gunnen en hoe creatiever je antwoorden worden op de vraag wat je jezelf kunt geven in een situatie. Jezelf serieus nemen en merken dat jij heel goed weet wat goed voor je is werkt nu eenmaal enthousiasmerend. Je vertrouwen groeit. En dit gaan jij, je collega’s en je cliënten merken.

Voor meer tips en inspiratie: de Zelfzorgprofessional biedt inspiratieworkshops voor jeugd- en gezinsprofessionals die je zicht geven op wat jij nodig hebt om er te kunnen blijven zijn voor je cliënten. Benieuwd? Kijk rond op deze site of vraag naar de mogelijkheden op maat: Erna Poolman +31641485132